Mój drugi artykuł w newsletterze International Coach Federation

14.02.201200:00

Bohdan

W lutowym numerze newslettera International Coach Federation Polska ukazał się mój artykuł pt "Zgodność z wytycznymi Kodeksu Etycznego i standardami zawodu coachingu."


Artykuł dostępny jest na stronie International Coach Federation Polska.

Poniżej - pełny tekst artykułu:

Wielu coachów jest przekonanych, że ich misją jest pomóc coachowanemu odkryć właściwe rozwiązanie. Jest to dobre podejście z jednym „ale”. Kto decyduje co jest „właściwe”?  Coach czy coachowany? Co wolno, a czego nie wolno coachowi robić w czasie sesji coachingowej?

Pierwsza z Kluczowych Kompetencji Coacha wg ICF brzmi następująco:   Zgodność z wytycznymi Kodeksu Etycznego i standardami zawodu coachingu  – zrozumienie zasad etycznych i standardów coachingu oraz umiejętność zastosowania ich we wszystkich  sytuacjach coachingowych.

Jest to element budujący fundamenty relacji coachingowej i dotyczy ustalania zasad współpracy pomiędzy coachem i coachowanym. Wg definicji ICF kompetencja ta przejawia się w następujących działaniach coacha:

  1. Rozumie i potwierdza swoją postawą i  zachowaniem  Standardy Zachowań Etycznych ICF (p. Część III Kodeksu Etycznego),
  2. Rozumie i stosuje wszystkie Etyczne Zasady ICF,
  3. Jasno wyjaśnia różnicę pomiędzy coachingiem, konsultingiem, psychoterapią oraz innymi pomocowymi  zawodami,
  4. Rozpoznaje sytuację, w której Klient wymaga pomocy innego specjalisty i kieruje tam klienta w razie takiej konieczności.

Opis Standardów Zachowań Etycznych ICF można znaleźć na stronach http://icf.org.pl/index.php/pl/kodeks-etyczny.html (w j. polskim) lub http://www.coachfederation.org/icfcredentials/ethics/ (w j. angielskim).

Zasadnicze znaczenie ma stwierdzenie o wyraźnym rozróżnieniu coachingu, konsultingu i psychoterapii.

Coachowie wywodzący się z pośród psychologów mogą mieć naturalne tendencje do analizowania przeszłości i przyczyn zachowań osoby coachowanej zgodnie z podejściem psychoterapeutycznym. Dla nich ważne będzie dojście do praprzyczyny postaw i zachowań coachowanego i dopiero po ich zrozumieniu będą czuli, że mogą przejść do fazy tworzenia obrazu pożądanej przyszłości i poszukiwania możliwości.

Coachowie wywodzący się z konsultingu mogą odczuwać potrzebę dzielenia się własnymi diagnozami  i wskazywania najlepszych wg nich rozwiązań.

Zachowania psychoterapeutyczne lub doradcze, nawet jeżeli budziłyby zainteresowanie coachowanego, są niedopuszczalne w świetle pierwszej z Kluczowych Kompetencji Coacha.

Profesjonalny coach nie doradza i nie analizuje przeszłości klienta. Zasada ta jest elementem oceny na praktycznym egzaminie akredytacyjnym ICF ACC. Wskazówki ICF dostępne na ich stronie internetowej www.coachfederation.org informują, że aplikant nie zda egzaminu, jeżeli będzie skupiał się głównie na mówieniu klientowi co i jak ma robić (tryb konsultacyjny), oraz jeżeli rozmowa będzie dotyczyła głównie przeszłości, a w szczególności przeszłości emocjonalnej (tryb terapeutyczny).

ICF zwraca też uwagę, że jeżeli coach głównie udziela rad lub wybiera i wskazuje na konkretną odpowiedź jako na właściwe działanie coachowanego, to inne kluczowe kompetencje coacha takie jak budowanie zaufania i poczucia bezpieczeństwa klienta, obecność coachingowa, pytania sięgające sedna, budowanie świadomości, projektowanie działań oraz planowanie i wytyczanie celów nie będą miały miejsca i akredytacja nie będzie przyznana.

Działanie w zgodzie z Pierwszą Kluczową Kompetencją Coacha ICF wymaga jednoznacznej rezygnacji z doradzania i wskazywania właściwych rozwiązań.  Coach nie może opiniować wypowiedzi i pomysłów coachowanego i nie może też zadawać pytań sugerujących. W praktyce oznacza to, że wypowiedź coacha typu: „Drugi z Twoich pomysłów najbardziej mi się podoba” jest dyskwalifikująca. Pytanie typu: „Czy nie sądzisz, że warto jeszcze raz o tym porozmawiać z …” jest też niedopuszczalne.

Wszystkim przygotowującym się do egzaminu ICF ACC rekomenduję całkowitą rezygnację z przekazu jako narzędzia wykorzystywanego w coachingu, całkowitą eliminację pytań zamkniętych oraz pytań zawierających sugestię.

W rozmowie egzaminacyjnej warto koncentrować się na budowaniu u coachowanego obrazu pożądanej przyszłości. Nie należy zadawać pytań o przeszłość, a w szczególności o doświadczenia i emocje towarzyszące coachowanemu w sytuacjach z przeszłości. Pokaże to egzaminatorowi, że aplikant demonstruje paradygmat coachingowy zorientowany na przyszłość, na zmianę i na szukanie możliwości.

Działając zgodnie z Pierwszą Kompetencją Coacha ICF warto przygotować sobie odpowiednie dokumenty określające dopuszczalne metody pracy oraz zakres odpowiedzialności coacha. Warto zauważyć 2 zapisy w Standardach Zachowań Etycznych ICF związane z umowami coachingowymi:

Sekcja 1: Definicje

  • Profesjonalna relacja coachingowa: Profesjonalna relacja coachingowa ma miejsce, gdy coaching odbywa się na podstawie umowy lub kontraktu, który definiuje odpowiedzialności obu stron.

Sekcja 3: Profesjonalne postępowanie wobec klientów

Jako coach:

  • Będę mieć z klientami i sponsorami jasne umowy lub kontrakty. Będę przestrzegać wszystkich uzgodnień i umów zawartych w kontekście profesjonalnych relacji coachingu.
  • Przed pierwszą sesją lub w jej trakcie uważnie wyjaśnię i będę starać się zapewnić, by mój klient i sponsor zrozumieli charakter coachingu, granice poufności, uzgodnienia finansowe i inne warunku kontraktu lub umowy dotyczącej coachingu.

(wytłuszczenia – BG)

Wynika z nich jednoznacznie, że każda relacja coachingowa powinna być określona w postaci umowy, najlepiej w formie pisemnej.

Dobrą praktyką każdego profesjonalnego coacha powinno być przedstawianie klientowi (coachowanemu) co najmniej tzw. Ogólnych Warunków Coachingu, które powinny być przez niego zaakceptowane w formie pisemnej. W Warunkach tych należy określić czasokres i stawki rozliczeniowe / opłaty za usługi coachingu oraz ważne klauzule jednoznacznie określające zasady współpracy.

Poniżej przytaczam wzorcowe zapisy, określające dopuszczalne metody pracy oraz zakres odpowiedzialności coacha, które powinny znajdować się w każdej Umowie na Świadczenie Usług Coachingowych lub powinny być zawarte w Warunkach Ogólnych:

  • Cele coachingu oraz cele poszczególnych sesji określane są przez Ciebie i masz prawo określać je w zależności od Twoich potrzeb.
  • Nasza współpraca nie gwarantuje realizacji Twoich celów biznesowych i/lub życiowych. Realizacja tych celów zależy od Ciebie.
  • W relacji coachingowej z Tobą mam prawo być szczery i bezpośredni mając na celu konstruktywne podejście do zgłaszanych przez Ciebie spraw i Twój rozwój zgodnie z Twoimi oczekiwaniami.
  • Jako Twój coach rozumiem, że możesz mieć swoje plany odnośnie swojej przyszłości, sprawy biznesowe, dane i informacje związane z Twoim biznesem i życiem, finansami, pracą, sprawami osobistymi lub innymi i zobowiązuję się, że w żadnym wypadku i w żadnych okolicznościach informacje takie, jeżeli zostaną mi przekazane, nie zostaną ujawnione w jakikolwiek bezpośredni lub pośredni sposób. Informacja o fakcie relacji coachingowej pomiędzy nami nie zostanie przeze mnie ujawniona bez Twojej zgody. Zwracam się więc o zgodę w zakresie i trybie opisanym w poniższym punkcie niniejszych Warunków Ogólnych.
  • W ramach stałego rozwoju moich kompetencji zawodowych jako profesjonalny coach będę w przyszłości ubiegał się o kolejne stopnie certyfikacji w International Coach Federation i być może innych organizacjach wydających świadectwa zawodowe dotyczące coachingu, jak na przykład: European Coaching Institute, International Coaching Community lub szkoły coachingu. Jednym z warunków formalnych w procesie akredytacji jest wykazanie określonej liczby godzin coachingu. Zgodnie z Zasadami Etyki i Kodeksem Postępowania ICF oraz innych, podobnych instytucji certyfikacyjnych przekazane dane będą objęte tajemnicą i zostaną wykorzystane wyłącznie do zweryfikowania mojej aplikacji. Możesz spodziewać się kontaktu z organizacji certyfikującej w celu potwierdzenia podanych przeze mnie danych. Organizacji tych nie interesuje przedmiot coachingu, warunki ani inne szczegóły – ich jedynym przedmiotem zainteresowania jest: czy deklarowane przeze mnie godziny coachingu zostały rzeczywiście zrealizowane. Poniżej podaję przykładowy zestaw informacji przekazywany do instytucji certyfikujących:
No. Client Name Contact Information: Phone/e-mail Start/ End Date Paid Hours Pro-Bono Hours

1

2

...

                                                                                                  

Akceptując niniejsze warunki wyrażasz zgodę na przekazanie informacji o godzinach coachingowych zrealizowanych w trakcie naszej współpracy oraz danych kontaktowych do Ciebie w celu umożliwienia weryfikacji podanych przeze mnie danych.

  • Nasza relacja coachingu nie jest i nie będzie w jakimkolwiek stopniu terapią psychologiczną lub jakąkolwiek inną terapią. Jeżeli w trakcie naszej współpracy stwierdzisz potrzebę profesjonalnej terapii, to zwrócisz się do właściwego specjalisty.
  • Nasza relacja coachingu nie jest i nie będzie w jakimkolwiek stopniu doradztwem lub konsultingiem. Jeżeli w trakcie naszej współpracy stwierdzisz potrzebę doradztwa lub konsultingu, to zwrócisz się do właściwego specjalisty.

Zawarcie powyższych klauzul w umowie coachingowej zagwarantuje jednoznaczną zgodność z Kodeksem Etyki, a co za tym idzie z Pierwszą Kluczową Kompetencją Coacha ICF.

W kolejnych artykułach będę omawiał następne Kluczowe Kompetencje Coacha i przybliżę praktyczne aspekty wynikające z tych kompetencji oraz podam rekomendacje przydatne przy przygotowywaniu się do egzaminu ICF ACC.